Kumluca sebze pazarında zemin kattaki pazarcıların faaliyet göstermemesi, arz-talep dengesizliğine yol açarak fiyatlarda keskin artışlara neden oldu (örneğin havuç 30 TL'den 40 TL'ye yükselmiş). Cuma günleri görülen fiyat düşüşlerinin yaşanmaması da tüketici mağduriyetini artırıyor.:

Zemin kattaki pazarcıların tezgah açmaması, pazar yönetimiyle çözülmemiş sorunlardan (kiralar, düzenlemeler veya haksız uygulamalar) kaynaklanıyor. Vatandaşın mağduriyete uğramaması için, haftanın başka bir gününde merkezi olan başka bir yerinde pazar kurulması gerekiyor. Pazara katılan satıcı sayısının azalması, ürün arzını düşürerek fiyat artışlarını tetikliyor.  

Rekabetçi fiyatlandırmanın olmaması (Cuma indirimleri gibi) piyasa mekanizmalarının işlemediğini gösteriyor.

Yerel yönetimler veya esnaf odaları, pazarcılar ile pazar yönetimi arasında diyaloğu başlatmalı (kira indirimi, politika değişikliği gibi).  

Şeffaf iletişimle güven tesis edilmeli.

Mobil satıcıların veya çiftçilerin park alanları gibi alternatif yerlerde satış yapmasına izin vererek arzı artırın.  

Geçici satıcılar için izin süreçlerini hızlandırın.  

Fiyat istismarını önlemek için denetçiler görevlendirin ve şeffaf fiyat listeleri yayınlayın.  

Tüketici kooperatifleri veya toplu alım gruplarını teşvik ederek fiyat pazarlığı gücünü artırın.  

Sosyal medyadan, yakın pazarlar veya teslimat seçenekleri hakkında bilgilendirme yapın.  

Tezgah dağılımını çeşitlendirerek tek bir alana bağımlılığı azaltın.  

Küçük esnafı desteklemek için kademeli kira sistemleri uygulayın.  

Pazarcılar, yönetim ve tüketici temsilcilerinden oluşan bir komite kurarak sorunları önceden önleyin.  

Düzenli toplantılarla aktive edilecek çözümler üretin.  

Yerel çiftçilerle iş birliği yaparak, kriz dönemlerinde bile istikrarlı arz sağlayın.  

Mevsimsel fiyat dalgalanmaları ve alternatif alım stratejileri konusunda halkı bilgilendirin.  

Kısa Vadede, Arabuluculuk ve geçici önlemlerle pazar faaliyetleri normale dönecek, fiyatlar istikrara kavuşacak.  

Uzun Vadede ise, Dirençli, adil bir pazar yapısı ve olası krizleri önleyecek mekanizmalar oluşacak.  

Bu adımlarla hem tüketici mağduriyeti azaltılabilir, hem de pazarcılar için sürdürülebilir bir iş ortamı sağlanabilir.

Mehmet ALPTEKİN / KUMLUCA